chưa chút
Định nghĩa
- Phó từ (kết hợp với tính từ hoặc động từ):
- Không có một chút nào, hoàn toàn không: "chưa chút" dùng để nhấn mạnh sự thiếu vắng tuyệt đối của một điều gì đó, thường mang sắc thái tiêu cực hoặc nuối tiếc. Nó tương đương với "không một chút nào" nhưng mạnh mẽ hơn về mặt cảm xúc.
- Chưa từng có một chút nào: Diễn tả trạng thái chưa xảy ra hoặc chưa đạt được dù chỉ là một phần nhỏ.
Ví dụ sử dụng
- (Hoàn toàn chưa có một chút nào báo đáp công ơn cha mẹ.)
- (Nó hoàn toàn không có một chút hối hận nào.)
- (Anh ta không hề biết sợ dù chỉ một chút.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "chưa chút nào": dạng nhấn mạnh hơn, thường dùng trong văn nói.
- Tôi chưa chút nào nghi ngờ lòng tốt của anh. (Tôi hoàn toàn không nghi ngờ.)
- "chưa chút mảy may": kết hợp với "mảy may" để tăng cường ý phủ định.
- Cô ấy chưa chút mảy may do dự. (Cô ấy không hề do dự dù là nhỏ nhất.)
Biến thể và từ gần giống
- Không chút (phó từ): tương tự nhưng không có sắc thái "chưa" (thời gian).
- Anh ta không chút ngần ngại. (Anh ta không hề ngần ngại.)
- Chẳng chút (phó từ): mang nghĩa phủ định mạnh hơn, thường dùng trong văn chương.
- Chẳng chút thương xót. (Không có một chút thương xót nào.)
Từ đồng nghĩa
- Không hề: hoàn toàn không.
- Tuyệt không: không có gì, không một chút.
- Hoàn toàn không: nhấn mạnh sự phủ định tuyệt đối.
Thành ngữ liên quan
- Chưa chút tóc tơ: không có một chút nhỏ nào (thường nói về công lao, ơn nghĩa).
- Chưa chút tóc tơ đền đáp. (Không có dù là một chút nhỏ để đền đáp.)
- Chưa chút mảy may: không có dù là một phần nhỏ.
- Lời nói ấy chưa chút mảy may đúng sự thật. (Lời nói đó không đúng dù một phần nhỏ.)